جاویدان خرد

جاویدان خرد

«کلمۀ الهی»: انواع آن و تطابق میان آنها از منظر عرفانی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
ندا حریری 1
شهرام پازوکی 2
1 دانشجوی دکتری فلسفه
2 استاد گروه فلسفه، موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران.
10.22034/iw.2018.69584
چکیده
در عرفان اسلامی‌همۀ مظاهر هستی جلوه‌ای از حق تعالی هستند که بنا به اصل تجلی از منشأ واحدی به ظهور رسیده‌اند. برای این مظاهر الهی گاه تعبیر «کلمه» به‌کار رفته است. این تعبیر بیانگر این اصل است که متکلم حقیقی عالَم، ذات واحد حق است و هر آنچه موجود گشته، به نَفَس رحمانی حق به منصۀ ظهور رسیده و همچون ارتباط کلمه با صاحب کلام، ارتباطی مستقیم و روشن با وی دارد. برای انواع کلمات الهی تعابیر مختلفی ذکر شده است که برخی از مهم‌ترین آنها که برگرفته از اصطلاحات قرآنی است، «کلمات آفاقی»، «کلمات انفسی» و «کلمات قرآنی» می‌باشد. این سه نوع کلمۀ الهی، سه کتاب «آفاقی»، «انفسی» و «قرآنی» را تشکیل می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌دهند که توجه و دقت به آنها در کنار هم راه‌گشای معرفت پروردگار است. افزون بر این، از آنجا که آنها از یک منشأ واحد به ظهور رسیده‌اند، تشابه و تطابق بسیاری نیز میان آنها به لحاظ کلی و جزیی به چشم می‌آید که به برخی از آنها اشاره می‌شود.
کلیدواژه‌ها
«مظاهر»
«کلمات آفاقی»
«کلمات انفسی»
«کلمات قرآنی»
«نَفَس رحمانی»

عنوان مقاله English

Divine Word: It's kinds and correspondences between them in Mysticism aspect.

نویسندگان English

Neda Hariri 1
Shahram Pazouki 2
1 دانشجوی دکتری فلسفه
2 Philosophy, Institute 0f Research in Philosophy,Tehran, Iran.
چکیده English

Abstract
In Islamic Mysticism, all aspects of being are manifestations of the Real Haqq and according to the principle of emanation, they are derived from one origin. These manifestations are Sometimes called “Word”. This term shows that the only real speaker in the world is the supreme Being and all creatures are created by the “Breath of the All – merciful” and they are related to him directly and obviously, like the relation between speaker and his words. In mystical literature of Islam these Divine Words are called with terms which are mostly taken from the Holy Quran. Some of these terms are: “cosmic words”, “soul-related words” and “Quranic words”. These three divine words make three cosmic, soul-related, and Quranic book and a collective attention to them leads to a comprehensive knowledge of God. Furthermore, as they are derived from the same origin there would be many correspondences between them.

کلیدواژه‌ها English

"emanation"
"cosmic word"
"soul-related word"
"quranic word"
"Breath of the All- merciful"
-         ابن‌عربی، الفتوحات المکیه، بیروت، دارصادر، بی­تا.
-         ـــــــــ، الفصوص الحکم، به کوشش ابوالعلاء عفیفی، الزهراء، تهران، 1375.
-         ابن‌منظور، محمد بن مکرم، لسان العرب، دار صادر، بیروت، 1414ق.
-         جامی، عبد الرحمن، الدرة الفاخرة فى تحقیق مذهب الصوفیة، حکمت عمادیه‏، به کوشش نیکو لاهیر و علی موسوی بهبهانی، مؤسسه مطالعات اسلامی،تهران.
-         ــــــــــــــــــ، نقد النصوص فی شرح الفصوص، به کوشش ویلیام چیتیک، مؤسسه حکمت و فلسفه ایران، تهران، .1370
-         راغب اصفهانی، حسین بن محمد، مفردات الفاظ القرآن، نشر ذوی القرآن، تهران، 1395.
-         سید حیدر آملی، انوار الحقیقة و اطوارالطریقة و اسرارالشریعة، به کوشش سید محسن موسوی تبریزی، انتشارات نور علی نور، قم.
-         ـــــــــــــــ، تفسیر المحیط الاعظم و البحر الخضم، به کوشش سید محسن موسوى تبریزى‏، انتشارات وزارت ارشاد اسلامى، تهران، 1422 ق.
-         عبدالرزاق کاشانی، شرح فصوص الحکم، انتشارات بیدار، قم، 1370.
-         صائن‌الدین ترکه، تمهید القواعد، انتشارات بوستان کتاب،تهران.
-         صدرالدین شیرازی، محمد، اسرارالآیات، ترجمه محمد خواجوی، انتشارات مولی،تهران، 1380.
-         طباطبایی، محمد حسین، المیزان فی تفسیر القرآن، قم، انتشارات اسلامى جامعه‏ مدرسین حوزه علمیه قم.
-         عبد‌الرزاق کاشانی، شرح فصوص الحکم، انتشارات بیدار، قم، 1370.
-         قیصری، داود بن محمود، شرح فصوص الحکم، به کوشش حسن حسن زاده آملی، بوستان کتاب، قم، 1386.
-         کتاب مقدس، عهد جدید، ترجه پیروز سیار، نشر نی، تهران، 1387.
-         کتاب مقدس، عهد عتیق و عهد جدید، ترجمه فاضل خان همدانی، ولیم گلن، هنری مرتن، انتشارات اساطیر، تهران،  1379.  
-         مصطفوی، حسن، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، نشر کتاب، تهران، 1360.
-         مولوی، جلال الدین، غزلیات شمس تبریزی ، به کوشش محمد رضا شفیعی کدکنی، نشر سخن، تهران، 1388.
-         یزدان پناه، سید یدالله، عرفان نظری و مبانی و اصول، قم، انتشارات موسسه امام خمینی، 1388.
-          Edwards, R.B., “Word”, The International Standard Bible Encyclopedia, G. W. Bromiley (ed.), Mishigan,1988.